Tuy nhiên nhược điểm nói chung của các dược chất chính là độ hòa tan kém dẫn đến khó tiếp nhận, sinh khả dụng thấp. Công nghệ nano đang và sẽ là một biện pháp đầy hẹn để giải quyết vấn đề này.
Sự nguy hiểm của đột quỵ não
Đột quỵ não hay còn gọi là tai biến mạch máu não là tình trạng một phần não bộ đột ngột bị thương tổn khi huyết quản nuôi dưỡng phần não đó bị tắc (nhồi máu não) hoặc bị vỡ (xuất huyết não). Lúc này, các tế bào não bị thiếu oxy và bắt đầu chết đi, dẫn đến mất khả năng kiểm soát vùng não bị thương tổn, khiến cho trí tưởng và khả năng vận động bị sút giảm. Người bị đột quỵ não có thể bị liệt, hôn mê, thậm chí tử vong. Tại Việt Nam, đột quỵ không những là duyên do gây tử vong hàng đầu mà còn gây tàn phế cho người bệnh, là gánh nặng về kinh tế cho gia đình và xã hội. Theo số liệu thống kê của Hội Đột quỵ thế giới, cứ 6 người sẽ có 1 người bị đột quỵ. Ở Việt Nam, mỗi năm có 200.000 người bị đột quỵ, tỉ lệ tử vong do đột quỵ ở nam giới là 18% và đàn bà là 13%. Chính vì thế, việc dự phòng và điều trị đột quỵ đang ngày một được quan hoài.
Bạch quả có thể phòng ngừa tai biến huyết mạch não
Phương pháp điều trị đột quỵ sẽ tùy thuộc vào nguyên do nào gây ra bệnh. Nhìn chung, tỷ lệ sống phụ thuộc vào thời điểm cấp cứu sau khi bệnh nhân bị đột quỵ là sớm hay muộn. Nếu đột quỵ do nhồi máu não gây ra, thầy thuốc sẽ cho dùng thuốc làm tan huyết khối bằng cách truyền thuốc tiêu sợi huyết tissue plasminogen activator (tPA) nhằm hòa tan các cục máu đông. Để có hiệu quả, điều trị này phải được bắt đầu trong vòng 4 đến 5 giờ khi các triệu chứng trước hết xuất hiện. ngoại giả, thầy thuốc cũng sẽ cho bệnh nhân dùng một số thuốc khác để làm loãng máu như heparin, warfarin, aspirin hoặc clopidogrel (plavix). Đột quỵ có thể để lại các di chứng từ nhẹ đến nặng. Mức độ khả năng bình phục của một người có thể không rõ trong vài tháng đầu. Nhiều người cần các biện pháp phục hồi chức năng, chẳng hạn như trị liệu tiếng nói, vật lý trị liệu... Việc điều trị cũng phải dựa vào tiền sử bệnh, chả hạn như tăng huyết áp, đái tháo đường, dùng thuốc lá, lối sống và nồng độ cholesterol cao. ngoại giả, cần phải ngăn ngừa đột quỵ tái phát bằng cách giảm hoặc loại bỏ duyên cớ gây ra cơn đột quỵ đầu tiên. Nhiều người có thể đạt được điều này bằng cách dùng thuốc để ngăn ngừa tạo huyết khối. bình thường uống lượng nhỏ aspirin mỗi ngày là đủ. Những người khác cần phải kiểm soát áp huyết và làm giảm các nhân tố nguy cơ đột quỵ khác như đái tháo đường, tăng cholesterol, hút thuốc lá và thừa cân.
Tuy nhiên, điều trị bằng thuốc tổng hợp hóa dược là con dao hai lưỡi, dù rằng cho hiệu quả cao nhưng luôn có những tác dụng không mong muốn đi kèm. Thuốc dùng trong điều trị đột quỵ thường gặp những tác dụng phụ như chảy máu, ỉa chảy, ban da, rụng tóc với warfarin và loét dạ dày tá tràng, đau bụng, rối loạn tiêu hóa, táo bón với aspirin... nên chi, việc nghiên cứu các phương pháp khác ít tác dụng phụ hơn mà vẫn đảm bảo hiệu quả điều trị đang là một bước đi tiềm năng.
dược liệu nano mang đến nhịp mới cho bệnh nhân đột quỵ
Ngày nay với công nghệ và y học phát triển, thiên hướng thế giới quay về với thiên nhiên. Con người đã tìm ra rất nhiều loại dược liệu có khả năng cải thiện lưu thông máu não, ngừa và giúp hồi phục cho bệnh nhân sau đột quỵ như tam thất, bạch quả, hoa hòe...
Tam thất (Panax notoginseng) là một loại sâm thuộc họ ngũ gia bì và rễ của nó dùng để làm thuốc, được ghi chép trong “Trích yếu vật liệu thuốc”. Panax notoginseng là một loại thuốc truyền thống được dùng lâu đời, rễ tam thất có hiệu quả cải thiện tuần hoàn huyết quản, cải thiện trì trệ ứ đọng máu, giảm nhẹ sưng, phù và giảm đau. Có hơn 10 loại saponin được chiết tách từ tam thất. Thành phần chính là saponin Rb1 và Rg1, tổng lượng saponin từ rễ tam thất được đem sinh sản thuốc tiêm hàng thập kỷ qua.
Tác dụng dược lý của tam thất đã được chứng minh. Tam thất biểu hiện hiệu quả trong chống thiếu máu cục bộ cơ tim bằng cách ngăn ngừa sự rối loạn chức năng tâm trương thất trái cho bệnh nhân bị đau thắt ngực gắng công, thậm chí bình phục về mức bình thường, đồng thời hồi phục phì đại cơ tim cũng như làm chậm phát triển tai hại cho tim, làm tăng chất lượng cuộc sống. Tam thất cũng có hiệu quả trong chống loạn nhịp tim, làm giãn cơ trơn huyết quản, làm tăng tưới máu, giảm áp lực máu và tổng lực cản ngoại biên. Ngoài ra, tam thất còn có tác dụng trên vi tuần hoàn, chống kết tập tiểu cầu hình thành huyết khối, làm hạ lipid máu, chống xơ vữa động mạch.
Ginkgo biloba, được chiết xuất từ lá cây bạch quả, có chứa flavonoid glycoside và terpenoid (ginkgolides, bilobalide) và đã được sử dụng trong dược phẩm hàng trăm năm qua nhờ khả năng cải thiện hoạt động hệ tâm thần trung ương, tăng cường trí tưởng và hội tụ. Theo nhiều nghiên cứu khoa học đã cho thấy ginkgo biloba có tác dụng hỗ trợ điều trị các chứng suy huyết mạch não ngoại biên, rối loạn huyết quản não, chứng rối loạn tiền đình, và đặc biệt có lợi đối với người cao tuổi. Các chất được tìm thấy trong bạch quả có vai trò bảo vệ trong các tuổi khác nhau của suy giảm chức năng trí óc phê duyệt cơ chế hoạt động: Hoạt động vận mạch của động mạch, mao mạch và tĩnh mạch (tăng lưu lượng máu); đối kháng yếu tố kích hoạt tiểu cầu; ngăn ngừa tổn thương màng tế bào gây ra các gốc tự do; kích thích dẫn truyền thần kinh.
Ginkgo biloba có ba tác dụng đối với thân con người bao gồm: Cải thiện lưu lượng máu (bao gồm cả vi tuần hoàn trong mao mạch nhỏ) đến hồ hết các mô và cơ quan; bảo vệ tế bào chống lại thương tổn oxy hóa từ các gốc tự do; ngăn chặn nhiều tác động của kết tập tiểu cầu, đông máu có liên quan đến sự phát triển của một số rối loạn tim mạch, thận, hô hấp và hệ thần kinh trung ương. Ngoài ra, ginkgo biloba còn làm thư giãn nội mô, ngăn chặn bớt độ nhầy của thụ thể, cản trở sự đóng tụ mảng beta amyloid. Ginkgo biloba có thể làm giảm các triệu chứng như: Ù tai, hoa mắt, chóng mặt, nhãn lực giảm ở những người bị thiếu máu não, thiểu năng tuần hoàn não...
Sự phối hợp của tam thất, bạch quả, hoa hòe giúp cải thiện lưu thông máu não.
Bạch quả có thể làm dược phẩm giúp đề phòng tai biến huyết mạch não khi chưa xảy ra tai biến huyết quản não hoặc hỗ trợ điều trị khi đã có tai biến xảy ra. Ginkgo biloba có tác dụng hiệu quả trong việc hỗ trợ điều trị các triệu chứng đau do suy tuần hoàn ngoại biên như: Bệnh tắc động mạch ngoại biên, sau viêm tĩnh mạch, hội chứng Raynaud… Khi uống ginkgo biloba, bạn sẽ được hỗ trợ tăng cường trí tưởng, giúp đầu óc minh mẫn, giúp giảm căng thẳng... ngoại giả, còn tương trợ làm giảm các triệu chứng của bệnh rối loạn tiền đình, ngăn ngừa bệnh Alzheimer và đề phòng đột quỵ ở người già.
Hoa hòe, thành phần hóa học chính là rutin hay rutosid là một loại vitamin P có tác dụng làm tăng cường sức chịu đựng của mao quản, làm bền thành mạch. ngoại giả, rutin còn được ví như một chất chống oxy hóa để ngăn chặn các thương tổn do gốc tự do, và có thể làm giảm nguy cơ tăng áp huyết. Rutin giúp ngăn ngừa đột quỵ, hồi phục sức khỏe sau cơn đột quỵ và các bệnh xuất huyết nhờ tác dụng tăng cường và tái tạo lại các huyết mạch bị thương tổn.
Các dược chất trên đã được đúc kết từ kinh nghiệm chữa bệnh bằng y học cựu truyền của tiên nhân ta hàng nghìn năm nay và đã được chứng minh công dụng rõ ràng. Tuy nhiên, nhược điểm nói chung của các dược liệu chính là độ hòa tan kém dẫn đến khó kết nạp, sinh khả dụng thấp, cho nên mà dược chất cựu truyền ngày càng lép vế so với thuốc tổng hợp hóa dược. Công nghệ nano đang và sẽ là một biện pháp đầy hẹn để giải quyết vấn đề này của dược liệu. dược chất nano, sự phối hợp giữa dược liệu cựu truyền có sẵn ở Việt Nam và công nghệ nano đương đại, sẽ đem đến thời cơ cho bệnh nhân đột quỵ được dùng một biện pháp điều trị hiệu quả, đồng thời giảm thiểu tác dụng không mong muốn của thuốc tổng hợp hóa dược.
DS.Nguyễn Văn Tiến
0 nhận xét:
Đăng nhận xét